Φόροι, συντάξεις, εισφορές, ενοίκια και κατώτατος μισθός στο τραπέζι – Τι προβλέπεται για τους δημοσίους υπαλλήλους που έχασαν εισόδημα και συνεχίζουν χωρίς 13ο και 14ο μισθό
Με ένα μεγάλο πακέτο οικονομικών παρεμβάσεων, το οποίο σύμφωνα με τα μέχρι τώρα σενάρια μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 7 δισ. ευρώ, αναμένεται να ανέβει στη φετινή ΔΕΘ ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Πιερρακάκης: «Όχι» σε 13ο και 14ο Μισθό – «ακόμα και αν υπήρχαν τα χρήματα, δεν θα τα δίναμε»
Το ενδιαφέρον, ωστόσο, δεν βρίσκεται μόνο στο ύψος του λογαριασμού. Βρίσκεται και στο ποιοι θα ωφεληθούν και ποιοι θα μείνουν εκτός.
Γιατί ενώ στο τραπέζι βρίσκονται μειώσεις φόρων, ασφαλιστικών εισφορών, αυξήσεις συντάξεων, παρεμβάσεις στον κατώτατο μισθό, μέτρα για ελεύθερους επαγγελματίες και νέα εργαλεία για τη στέγαση, δημιουργείται ένα μεγάλο ερώτημα για έναν από τους μεγαλύτερους εργοδοτούμενους της χώρας:
Τι ακριβώς προβλέπεται για τους δημοσίους υπαλλήλους;
950 ευρώ κατώτατος μισθός και τέλος στον 13ο-14ο μισθό – Το σχέδιο της κυβέρνησης έως το 2027
Η ΔΕΘ με το βλέμμα στις εκλογές
Η φετινή ΔΕΘ αναμένεται να έχει έντονο πολιτικό και προεκλογικό χαρακτήρα. Η κυβέρνηση δεν φαίνεται να θέλει να παρουσιάσει απλώς ένα πακέτο μέτρων για το 2027, αλλά έναν ευρύτερο οικονομικό σχεδιασμό με ορίζοντα τετραετίας.
Το σχέδιο περιλαμβάνει παρεμβάσεις που θα ξεδιπλωθούν σταδιακά έως το 2030, με στόχο να δημιουργηθεί ένα συνολικό αφήγημα για την οικονομία, τα εισοδήματα και τη φορολογία.
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα σενάρια, ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος μπορεί να κατευθυνθεί σε αρκετές διαφορετικές κατηγορίες πολιτών.
Και εδώ ακριβώς αρχίζουν τα ερωτήματα.
Οι δημόσιοι υπάλληλοι πού βρίσκονται στον σχεδιασμό;
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες εξετάζονται φορολογικές ελαφρύνσεις.
Για τους ιδιοκτήτες ακινήτων έρχονται αλλαγές στη φορολογία των ενοικίων.
Για τους συνταξιούχους προβλέπονται αυξήσεις και παρεμβάσεις στην προσωπική διαφορά.
Για τους εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα συζητείται νέα αύξηση του κατώτατου μισθού.
Για το στεγαστικό εξετάζονται νέα χρηματοδοτικά εργαλεία.
Για τους δημοσίους υπαλλήλους, όμως, το μεγάλο ερώτημα παραμένει.
Δεν έχει μέχρι στιγμής παρουσιαστεί κάποιο αντίστοιχου μεγέθους σχέδιο αποκατάστασης των απωλειών που υπέστησαν οι εργαζόμενοι στο Δημόσιο την περίοδο των μνημονίων.
Και αυτό δεν είναι μια μικρή λεπτομέρεια.
Πάνω από μία δεκαετία χωρίς 13ο και 14ο μισθό
Οι δημόσιοι υπάλληλοι εξακολουθούν να εργάζονται χωρίς τον 13ο και τον 14ο μισθό, δηλαδή χωρίς τα δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα και το επίδομα αδείας που καταβάλλονταν στο παρελθόν.
Η κατάργηση των συγκεκριμένων παροχών αποτέλεσε μία από τις σημαντικές μνημονιακές παρεμβάσεις στο Δημόσιο και η επιστροφή τους παραμένει διαχρονικό αίτημα των εργαζομένων.
Μάλιστα, τον Ιούνιο του 2026 ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος δήλωσε ότι δεν προβλέπεται κυβερνητικό σχέδιο για την επαναφορά 13ου μισθού στο Δημόσιο, χαρακτηρίζοντας τις σχετικές προτάσεις δημοσιονομικά εξαιρετικά απαιτητικές.
Με άλλα λόγια, ενώ η κυβέρνηση ετοιμάζει ένα πολυετές πακέτο παρεμβάσεων, η επαναφορά των δώρων για τους δημοσίους υπαλλήλους δεν φαίνεται να αποτελεί μέρος του μέχρι τώρα σχεδιασμού.
Οι απώλειες των μνημονίων δεν διαγράφονται με μια μικρή ετήσια αύξηση
Το ζήτημα δεν είναι αν οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν λάβει αυξήσεις τα τελευταία χρόνια.
Έχουν υπάρξει μισθολογικές παρεμβάσεις, μεταξύ άλλων η οριζόντια αύξηση των 70 ευρώ από το 2024, η αύξηση των 30 ευρώ το 2025 και η αναπροσαρμογή κατά 40 ευρώ από τον Απρίλιο του 2026 μέσω της σύνδεσης με τον κατώτατο μισθό.
Το ερώτημα όμως είναι διαφορετικό:
Έχουν αποκατασταθεί οι απώλειες της προηγούμενης δεκαετίας;
Για μεγάλο μέρος των δημοσίων υπαλλήλων οι μισθολογικές απώλειες της μνημονιακής περιόδου ήταν ιδιαίτερα μεγάλες, ενώ η κατάργηση των δώρων αφαίρεσε από το ετήσιο εισόδημα δύο μισθούς και το επίδομα αδείας.
Επομένως, μια σειρά μικρών και οριζόντιων αυξήσεων δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει αποκατασταθεί το εισόδημα που χάθηκε.
Και το κόστος ζωής συνεχίζει να ανεβαίνει
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη εντονότερο όταν οι μισθολογικές αυξήσεις συγκρίνονται με την εξέλιξη του κόστους ζωής.
Στέγαση, τρόφιμα, ενέργεια, υπηρεσίες και καθημερινές ανάγκες έχουν αυξήσει σημαντικά τις απαιτήσεις ενός νοικοκυριού.
Έτσι, ακόμη και όταν ένας εργαζόμενος βλέπει μια ονομαστική αύξηση στον μισθό του, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι διαθέτει μεγαλύτερη πραγματική αγοραστική δύναμη.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία της συζήτησης για τους δημοσίους υπαλλήλους:
Δεν ζητείται μόνο μια ακόμη μικρή αύξηση. Τίθεται ζήτημα συνολικής αποκατάστασης του διαθέσιμου εισοδήματος.
Τι προβλέπεται για το 2027
Στο υπό διαμόρφωση πακέτο περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:
- νέα φορολογική ελάφρυνση για ελεύθερους επαγγελματίες,
- πιθανή νέα μείωση ασφαλιστικών εισφορών,
- κατώτατος μισθός που μπορεί να κινηθεί προς τα 970-980 ευρώ,
- αυξήσεις στις συντάξεις,
- κατάργηση της προσωπικής διαφοράς,
- πιθανές παρεμβάσεις για χαμηλοσυνταξιούχους,
- αλλαγές στη φορολογία των ενοικίων,
- μέτρα για την αγορά κατοικίας,
- πιθανό νέο πρόγραμμα τύπου «Σπίτι μου»,
- παρεμβάσεις για το τέλος επιτηδεύματος,
- αλλαγές στην προκαταβολή φόρου.
Το ερώτημα που μένει είναι:
Πού βρίσκεται μέσα σε όλα αυτά ένα αντίστοιχου μεγέθους σχέδιο για τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων;
Δεν μπορεί να θεωρείται «κανονικότητα» η απώλεια των δώρων
Η απουσία 13ου και 14ου μισθού έχει πλέον γίνει μέρος της καθημερινότητας μιας ολόκληρης γενιάς εργαζομένων στο Δημόσιο.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι έπαψε να αποτελεί απώλεια εισοδήματος.
Και το γεγονός ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν προσαρμοστεί σε αυτή την πραγματικότητα δεν σημαίνει ότι το εισόδημά τους αποκαταστάθηκε.
Η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει τα τελευταία χρόνια μισθολογικές αυξήσεις ως μέρος μιας προσπάθειας ενίσχυσης των αποδοχών στο Δημόσιο. Επισήμως, μάλιστα, το υπουργείο Οικονομικών έχει υπολογίσει σημαντικό συνολικό όφελος από τις παρεμβάσεις των τελευταίων ετών.
Όμως το πολιτικό ερώτημα παραμένει ανοιχτό:
Θα υπάρξει στη ΔΕΘ μια πραγματικά γενναία παρέμβαση για το εισόδημα των δημοσίων υπαλλήλων ή θα περιοριστούμε για ακόμη μία φορά σε μικρές ονομαστικές αυξήσεις;
Η ΔΕΘ θα δείξει ποιοι είναι πραγματικά στο επίκεντρο
Η φετινή ΔΕΘ θα είναι τελικά κάτι περισσότερο από μια παρουσίαση οικονομικών μέτρων.
Θα δείξει τις προτεραιότητες της κυβέρνησης για την επόμενη περίοδο.
Και αν πράγματι πρόκειται να παρουσιαστεί ένας οικονομικός σχεδιασμός έως το 2030, τότε είναι εύλογο να ζητείται απάντηση και για τους εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους του Δημοσίου.
Μετά από χρόνια μνημονιακών περικοπών, χωρίς 13ο και 14ο μισθό και με το κόστος ζωής να πιέζει καθημερινά, αρκούν οι μικρές αυξήσεις για να θεωρηθεί ότι αποκαταστάθηκε το εισόδημά τους;
Αυτό είναι ένα από τα ερωτήματα που θα πρέπει να απαντηθούν στη φετινή ΔΕΘ.
Γιατί ένα «πακέτο» δισεκατομμυρίων που φιλοδοξεί να αποτελέσει τον οικονομικό οδικό χάρτη μιας ολόκληρης τετραετίας δεν μπορεί να αφήνει εκτός της συζήτησης το εισόδημα των εργαζομένων του Δημοσίου.
