Το Δημόσιο διώχνει τους εργαζόμενους που κάποτε έκαναν τα πάντα για να μπουν – Η μεγάλη απαξίωση πίσω από τις παραιτήσεις και τους άγονους διορισμούς
Από περιζήτητος εργοδότης, το Δημόσιο μετατρέπεται σταδιακά σε επιλογή ανάγκης. Χαμηλοί μισθοί, εξαντλητικές συνθήκες εργασίας, ελάχιστες προοπτικές εξέλιξης και διαρκής υποβάθμιση των δημόσιων υπηρεσιών συνθέτουν μια πραγματικότητα που πλέον δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από τη μονιμότητα.
Κάποτε, ο διορισμός στο Δημόσιο αποτελούσε το μεγάλο όνειρο χιλιάδων νέων ανθρώπων. Μια θέση εργασίας που εξασφάλιζε αξιοπρέπεια, σταθερότητα και τη δυνατότητα να σχεδιάσεις τη ζωή σου χωρίς τον διαρκή φόβο της επόμενης ημέρας. Σήμερα, όμως, κάτι έχει αλλάξει δραματικά. Το ελληνικό Δημόσιο δυσκολεύεται πλέον όχι μόνο να προσελκύσει νέους εργαζόμενους, αλλά ακόμη και να κρατήσει εκείνους που καταφέρνουν να διοριστούν.
Η παρέμβαση του προέδρου του ΑΣΕΠ, Αθανάσιου Παπαϊωάννου, στο ετήσιο συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα έφερε στο προσκήνιο ένα πρόβλημα που εδώ και καιρό βιώνουν οι δημόσιες υπηρεσίες: επιτυχόντες διαγωνισμών αρνούνται να αποδεχθούν τον διορισμό τους, ενώ άλλοι αναλαμβάνουν υπηρεσία και παραιτούνται μέσα στον πρώτο χρόνο.
Και κάπου εδώ προκύπτει το αυτονόητο ερώτημα: Γιατί κάποιος να επιλέξει σήμερα το ελληνικό Δημόσιο;
Μισθοί εκπαιδευτικών: Στον πάτο της Ευρώπης η Ελλάδα – Τι δείχνουν τα στοιχεία
Μισθοί στην Ευρώπη: Προτελευταία η Ελλάδα στην ΕΕ – Μόλις 17.954 ευρώ ο μέσος ετήσιος μισθός
Νέος υπολογιστής μισθοδοσίας για εκπαιδευτικούς και δημοσίους υπαλλήλους – Δείτε τον μισθό σας
Η μονιμότητα δεν πληρώνει τους λογαριασμούς!
Η κυβέρνηση εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τη μονιμότητα σαν να αποτελεί από μόνη της ένα τεράστιο προνόμιο, ικανό να αντισταθμίσει κάθε άλλη αδυναμία του δημόσιου τομέα. Μόνο που η πραγματικότητα έχει αλλάξει.
Οι νέοι επιστήμονες δεν αναζητούν απλώς μια θέση εργασίας με εξασφαλισμένη διάρκεια. Αναζητούν αξιοπρεπείς αποδοχές, επαγγελματική εξέλιξη, σύγχρονες συνθήκες εργασίας και ένα περιβάλλον που αναγνωρίζει τις γνώσεις και την προσπάθειά τους.
Όταν οι μισθοί δεν ανταποκρίνονται ούτε στο κόστος ζωής, όταν οι ευθύνες αυξάνονται χωρίς αντίστοιχη οικονομική και επαγγελματική αναγνώριση και όταν η καθημερινότητα μετατρέπεται σε διαρκή αγώνα επιβίωσης, τότε η μονιμότητα παύει να αποτελεί το ισχυρό κίνητρο που ήταν κάποτε.
Δεν είναι παράλογο ένας εργαζόμενος να αρνείται έναν διορισμό ή να παραιτείται για να αναζητήσει καλύτερες συνθήκες. Παράλογο είναι να περιμένει κανείς ότι το Δημόσιο θα συνεχίσει να προσελκύει καταρτισμένο προσωπικό προσφέροντας όλο και λιγότερα.
Στην εκπαίδευση η απαξίωση έχει ήδη ονοματεπώνυμο
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στους δήμους και στις υπηρεσίες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Στην εκπαίδευση, η εικόνα είναι εξίσου αποκαλυπτική.
Χιλιάδες εκπαιδευτικοί καλούνται κάθε χρόνο να καλύψουν ανάγκες σε ολόκληρη τη χώρα, συχνά μακριά από τον τόπο κατοικίας τους, με μισθούς που δυσκολεύονται να καλύψουν ακόμη και τα βασικά έξοδα διαβίωσης. Ενοίκια, μετακινήσεις, λογαριασμοί και καθημερινές ανάγκες απορροφούν μεγάλο μέρος του εισοδήματός τους.
Για έναν αναπληρωτή εκπαιδευτικό που καλείται να μετακινηθεί εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από την οικογένειά του, ο διορισμός ή η πρόσληψη δεν σημαίνει απαραίτητα και οικονομική ασφάλεια. Σε αρκετές περιπτώσεις, η εργασία μετατρέπεται σε έναν διαρκή οικονομικό συμβιβασμό.
Την ίδια στιγμή, οι μόνιμοι εκπαιδευτικοί βρίσκονται αντιμέτωποι με αυξημένες απαιτήσεις, διοικητικό φόρτο, ελλείψεις υποδομών και μια διαρκώς εντεινόμενη πίεση στην καθημερινή σχολική ζωή.
Και ενώ η Πολιτεία μιλά για αναβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τους ανθρώπους που τη στηρίζουν σαν να πρέπει να λειτουργούν με αυταπάρνηση, ανεξάρτητα από τις συνθήκες και τις απολαβές τους.
Θέλουν ισχυρό Δημόσιο χωρίς να επενδύουν στους ανθρώπους του;
Εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη αντίφαση. Δεν μπορείς να απαιτείς αποτελεσματικές δημόσιες υπηρεσίες, σύγχρονη διοίκηση και ποιοτική εξυπηρέτηση των πολιτών, όταν δεν εξασφαλίζεις τις στοιχειώδεις προϋποθέσεις για τους εργαζόμενους.
Δεν μπορείς να διαπιστώνεις ότι οι δήμοι δεν βρίσκουν προσωπικό, ότι οι υπηρεσίες υπολειτουργούν, ότι τα σχολεία έχουν κενά και ότι οι εργαζόμενοι παραιτούνται, χωρίς να αναρωτιέσαι για τις πολιτικές που οδήγησαν σε αυτή την κατάσταση.
Οι διαπιστώσεις και οι εκθέσεις δεν αρκούν. Ούτε αρκεί να καταγράφεται κάθε χρόνο το πρόβλημα και να ακολουθούν οι ίδιες εξαγγελίες.
Χρειάζονται ουσιαστικές αυξήσεις μισθών, πραγματικά κίνητρα στελέχωσης, αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, ενίσχυση των υπηρεσιών και μια διαφορετική αντίληψη για τον ρόλο του δημόσιου υπαλλήλου.
Γιατί το Δημόσιο δεν απαξιώνεται επειδή οι εργαζόμενοί του δεν θέλουν να δουλέψουν. Απαξιώνεται όταν η ίδια η Πολιτεία δεν δημιουργεί τις συνθήκες για να μπορούν να κάνουν τη δουλειά τους.
Και τελικά, το πιο ανησυχητικό δεν είναι ότι κάποιοι αρνούνται έναν διορισμό. Είναι ότι μια ολόκληρη γενιά ανθρώπων, με σπουδές, προσόντα και διάθεση να προσφέρει, αρχίζει να βλέπει το ελληνικό Δημόσιο όχι ως ευκαιρία επαγγελματικής αποκατάστασης, αλλά ως μια επιλογή που συχνά δεν αξίζει το κόστος της.
Η μονιμότητα δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για χαμηλούς μισθούς, εργασιακή εξουθένωση και επαγγελματική στασιμότητα.
Αν η κυβέρνηση θέλει πραγματικά ένα ισχυρό Δημόσιο, ας ξεκινήσει από το αυτονόητο: να κάνει ξανά ελκυστική την εργασία σε αυτό. Γιατί χωρίς ανθρώπους, δημόσιο δεν υπάρχει. Και χωρίς αξιοπρεπείς συνθήκες για τους ανθρώπους του, το Δημόσιο θα συνεχίσει να χάνει εκείνους που υποτίθεται ότι έχει ανάγκη περισσότερο.
