Χρήματα σε ευρώ, χέρια κρατούν

IRIS: Στο μικροσκόπιο της ΑΑΔΕ οι μεταφορές χρημάτων – Πότε χρειάζεται προσοχή και γιατί μετράει η αιτιολογία

Η ολοένα μεγαλύτερη χρήση του IRIS για άμεσες μεταφορές χρημάτων φέρνει στο προσκήνιο και το φορολογικό σκέλος των συναλλαγών. Από το απλό χαρτζιλίκι που δίνουν οι γονείς στα παιδιά τους μέχρι σημαντικά ποσά για αγορά ακινήτου, αυτοκινήτου ή δημιουργία περιουσίας, η αιτία της μεταφοράς μπορεί να έχει ιδιαίτερη σημασία σε έναν ενδεχόμενο φορολογικό έλεγχο.

Το βασικό ζήτημα δεν είναι η χρήση του IRIS καθαυτή, αλλά τι αντιπροσωπεύουν τα χρήματα που μεταφέρονται και αν πρόκειται για καθημερινή οικονομική ενίσχυση ή για δωρεά και γονική παροχή.

Χαρτζιλίκι και έξοδα παιδιών: Τι ισχύει

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση των χρημάτων που μεταφέρουν οι γονείς στα παιδιά τους για την κάλυψη των καθημερινών αναγκών τους.

Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν από τη φοροτεχνικό Νίκη Βομπιράκη στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ΕΡΤnews, για το χαρτζιλίκι και τις συνήθεις ανάγκες διαβίωσης ανηλίκων και φοιτητών έως 25 ετών δεν προβλέπεται συγκεκριμένο χρηματικό πλαφόν.

Στην κατηγορία αυτή μπορούν να ενταχθούν, μεταξύ άλλων, δαπάνες για:

  • ενοίκιο φοιτητικής κατοικίας,
  • δίδακτρα,
  • βιβλία και εκπαιδευτικές ανάγκες,
  • μετακινήσεις,
  • καθημερινά έξοδα,
  • γενικότερες ανάγκες διαβίωσης.

Για τέτοιου είδους οικονομική υποστήριξη, σύμφωνα με την ίδια ενημέρωση, δεν απαιτείται δήλωση της κάθε μεταφοράς ως δωρεάς στο myProperty.

Ωστόσο, υπάρχει ένα σημείο που οι φορολογούμενοι καλό είναι να μην αγνοούν: η αιτιολογία της μεταφοράς.

Γιατί έχει σημασία η αιτιολογία στο IRIS

Η μεταφορά χρημάτων μέσω IRIS αφήνει ηλεκτρονικό ίχνος. Για τον λόγο αυτό, η σαφής αναγραφή του πραγματικού λόγου της συναλλαγής μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη στο μέλλον.

Αν, για παράδειγμα, πρόκειται για χρήματα που δίνονται σε παιδί για ενοίκιο, σπουδές ή καθημερινά έξοδα, είναι προτιμότερο η αιτιολογία να αποτυπώνει με σαφήνεια τον λόγο της μεταφοράς.

Ασαφείς, χιουμοριστικές ή άσχετες περιγραφές δεν βοηθούν στην τεκμηρίωση μιας συναλλαγής.

Η αιτιολογία δεν δημιουργεί από μόνη της φορολογική απαλλαγή, ούτε σημαίνει ότι μια συναλλαγή παύει να θεωρείται δωρεά όταν στην πραγματικότητα αποτελεί δωρεά. Μπορεί όμως να βοηθήσει σημαντικά στην αποτύπωση του πραγματικού σκοπού της μεταφοράς.

Όταν τα χρήματα χρησιμοποιούνται για αγορά ακινήτου ή δημιουργία περιουσίας

Διαφορετική είναι η εικόνα όταν η μεταφορά χρημάτων δεν αφορά καθημερινά έξοδα αλλά οδηγεί σε ουσιαστική αύξηση της περιουσίας του προσώπου που τα λαμβάνει.

Για παράδειγμα, μεγαλύτερη προσοχή απαιτείται όταν τα χρήματα προορίζονται για:

  • αγορά ακινήτου,
  • αγορά αυτοκινήτου,
  • δημιουργία σημαντικής αποταμίευσης,
  • επένδυση,
  • έναρξη ή χρηματοδότηση επιχείρησης,
  • αποπληρωμή προσωπικού δανείου,
  • οποιαδήποτε άλλη σημαντική οικονομική δραστηριότητα.

Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει γονική παροχή ή δωρεά, καθώς τα χρήματα αυξάνουν ουσιαστικά την περιουσία του αποδέκτη.

Γι’ αυτό και, όταν πρόκειται για σημαντικά ποσά, η ασφαλέστερη πρακτική είναι να ακολουθείται η προβλεπόμενη φορολογική διαδικασία και να δηλώνεται η δωρεά ή γονική παροχή μέσω myProperty, ακόμη και όταν τελικά δεν προκύπτει φόρος λόγω του αφορολόγητου.

Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ

Στις χρηματικές δωρεές και γονικές παροχές ιδιαίτερη σημασία έχει ο βαθμός συγγένειας μεταξύ δωρητή και αποδέκτη.

Για την πρώτη κατηγορία συγγένειας ισχύει αφορολόγητο ποσό έως 800.000 ευρώ, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις και η χρηματική δωρεά ή γονική παροχή πραγματοποιείται μέσω του τραπεζικού συστήματος.

Στην πρώτη κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι σύζυγοι και τα πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, τα παιδιά, καθώς και οι παππούδες και οι γιαγιάδες προς τα εγγόνια τους.

Για το ποσό που υπερβαίνει το όριο των 800.000 ευρώ προβλέπεται φόρος 10% επί του υπερβάλλοντος ποσού.

Προσοχή στον τρόπο μεταφοράς

Κρίσιμο στοιχείο είναι και ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιείται η χρηματική δωρεά.

Όταν δεν τηρείται η προβλεπόμενη τραπεζική διαδικασία, η φορολογική μεταχείριση μπορεί να είναι ιδιαίτερα διαφορετική. Σύμφωνα με την ενημέρωση που παρουσιάστηκε, στην περίπτωση χρηματικής δωρεάς χωρίς την απαιτούμενη τραπεζική μεταφορά, επιβάλλεται φόρος 10% από το πρώτο ευρώ ακόμη και μεταξύ γονέα και παιδιού.

Επομένως, στα μεγάλα ποσά δεν αρκεί απλώς να αναγράφεται μια αιτιολογία στο IRIS. Σημασία έχει να έχει ακολουθηθεί συνολικά η σωστή διαδικασία.

Τι ισχύει μεταξύ αδελφών

Οι μεταφορές χρημάτων μεταξύ αδελφών δεν αντιμετωπίζονται φορολογικά με τον ίδιο τρόπο όπως οι γονικές παροχές προς παιδιά.

Τα αδέλφια ανήκουν στη δεύτερη κατηγορία συγγένειας και οι χρηματικές δωρεές μεταξύ τους φορολογούνται με συντελεστή 20% από το πρώτο ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν.

Ακόμη μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση μπορεί να προκύψει όταν η μεταφορά πραγματοποιείται μεταξύ προσώπων που δεν ανήκουν στις προνομιούχες κατηγορίες συγγένειας.

Για δωρεές χρημάτων προς φίλους, γνωστούς και λοιπά τρίτα πρόσωπα, ο φόρος που αναφέρθηκε ανέρχεται σε 40% από το πρώτο ευρώ.

Προσοχή στις «τριγωνικές» μεταφορές

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και σε περιπτώσεις όπου τα χρήματα μετακινούνται μέσω τρίτου προσώπου με σκοπό να αλλάξει η πραγματική εικόνα της συναλλαγής.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η μεταφορά χρημάτων από έναν αδελφό σε γονέα και στη συνέχεια από τον γονέα σε άλλο παιδί.

Τέτοιες «τριγωνικές» συναλλαγές δεν σημαίνει ότι αυτομάτως αλλάζει η φορολογική τους φύση. Σε περίπτωση ελέγχου μπορεί να εξεταστεί η πραγματική προέλευση των χρημάτων, ο τελικός αποδέκτης και ο σκοπός για τον οποίο πραγματοποιήθηκαν οι διαδοχικές μεταφορές.

Τι πρέπει να προσέχουν οι φορολογούμενοι

Η χρήση του IRIS για καθημερινές μεταφορές δεν σημαίνει ότι κάθε ποσό που μετακινείται μεταξύ δύο τραπεζικών λογαριασμών αποτελεί φορολογητέα δωρεά.

Το κρίσιμο είναι ο λόγος της μεταφοράς, η σχέση μεταξύ των προσώπων, το ύψος του ποσού και ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιείται η συναλλαγή.

Για τον λόγο αυτό, ειδικά στις μεγαλύτερες μεταφορές, είναι χρήσιμο:

1. Να αναγράφεται πραγματική και σαφής αιτιολογία.
Η περιγραφή πρέπει να ανταποκρίνεται στον πραγματικό σκοπό της συναλλαγής.

2. Να διατηρούνται τα σχετικά αποδεικτικά.
Οι τραπεζικές κινήσεις και τα στοιχεία της μεταφοράς μπορούν να αποδειχθούν χρήσιμα σε μεταγενέστερο έλεγχο.

3. Να ξεχωρίζουν οι καθημερινές ανάγκες από την αύξηση περιουσίας.
Άλλο είναι το ποσό που δίνεται για ενοίκιο, σπουδές και διαβίωση και άλλο μια μεγάλη μεταφορά για αγορά ακινήτου ή επένδυση.

4. Στις μεγάλες χρηματικές δωρεές ή γονικές παροχές να εξετάζεται η δήλωση μέσω myProperty.
Ακόμη και όταν υπάρχει αφορολόγητο, η τήρηση της προβλεπόμενης διαδικασίας είναι σημαντική.

5. Να μην επιχειρείται παράκαμψη μέσω τρίτων προσώπων.
Οι διαδοχικές μεταφορές δεν εξαφανίζουν την πραγματική οικονομική σχέση μεταξύ των εμπλεκομένων.

Το βασικό συμπέρασμα

Το IRIS αποτελεί πλέον ένα από τα πιο συνηθισμένα εργαλεία για άμεσες μεταφορές χρημάτων. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όλες οι συναλλαγές αντιμετωπίζονται φορολογικά με τον ίδιο τρόπο.

Για μικρές και συνήθεις μεταφορές που συνδέονται με τις ανάγκες ενός παιδιού ή φοιτητή, η εικόνα είναι διαφορετική από μια μεγάλη μεταφορά που χρησιμοποιείται για την απόκτηση περιουσίας.

Η αιτιολογία της συναλλαγής δεν αποτελεί «ασπίδα» απέναντι στη φορολογία, αποτελεί όμως ένα σημαντικό στοιχείο τεκμηρίωσης. Όσο μεγαλύτερο είναι το ποσό και όσο περισσότερο συνδέεται με δημιουργία ή αύξηση περιουσίας, τόσο μεγαλύτερη σημασία έχει η σωστή φορολογική διαδικασία.

Υπουργείο Παιδείας

Πειθαρχική εξόντωση εκπαιδευτικών: Τρεις μήνες χωρίς μισθό στους Χαρτζουλάκη και Χοτζόγλου – Στο στόχαστρο η συνδικαλιστική δράση

Τρίμηνη παύση με πλήρη στέρηση αποδοχών στους εκπαιδευτικούς Δημήτρη Χαρτζουλάκη και Χρύσα Χοτζόγλου – Αντιδράσεις για την απόφαση του Πειθαρχικού ...
Χρήματα και οικονομικά γραφήματα

Προϋπολογισμός 2027: Αυξήσεις 2%-3% με πληθωρισμό 5,7% – «Προϋπολογισμός φτώχειας» για εργαζόμενους και συνταξιούχους

Πραγματικές απώλειες εισοδήματος καταγγέλλουν οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι, καθώς οι προβλεπόμενες αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις υπολείπονται του πληθωρισμού ...
Απίστευτο - Αχαρνές: Ποντίκια σε Ειδικό Νηπιαγωγείο και Δημοτικό Σχολείο – Καταγγελίες για απολυμάνσεις από το 2024

Απίστευτο – Αχαρνές: Ποντίκια σε Ειδικό Νηπιαγωγείο και Δημοτικό Σχολείο – Καταγγελίες για απολυμάνσεις από το 2024

Παρέμβαση του προέδρου του Συλλόγου Εκπαιδευτικών Π.Ε. Ανατολικής Αττικής «Ο Σωκράτης», Απόστολου Παπαγιαννόπουλου, για την εμφάνιση τρωκτικών σε σχολικές μονάδες ...
Καιρός: Αλλάζει το σκηνικό από την Κυριακή – Βροχές, καταιγίδες και άνεμοι έως 8 μποφόρ

Καιρός: Αλλάζει το σκηνικό από την Κυριακή – Βροχές, καταιγίδες και άνεμοι έως 8 μποφόρ

Με σχετικά καλές καιρικές συνθήκες ξεκινά το Σάββατο 21 Νοεμβρίου, ωστόσο η πρόσκαιρη βελτίωση δεν θα διαρκέσει πολύ. Από το ...
EduPlan: Από τις εξαγγελίες Πιερρακάκη στις υποσχέσεις Ζαχαράκη – Τρία χρόνια και 11 ανακοινώσεις για την κάλυψη των εκπαιδευτικών κενών!

EduPlan: Από τις εξαγγελίες Πιερρακάκη στις υποσχέσεις Ζαχαράκη – Τρία χρόνια και 11 ανακοινώσεις για την κάλυψη των εκπαιδευτικών κενών!

«Από το μπακαλοτέφτερο του κ. Πιερρακάκη στο μπακαλοτέφτερο της κυρίας Ζαχαράκη, χιλιάδες κενά δρόμος». Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Στέφανος Παραστατίδης ...
/ / Eduplan, Πολιτική
Εκπαίδευση: 6.205 συνταξιοδοτήσεις το 2026 – Το 44% των αποχωρήσεων του Δημοσίου προέρχεται από το υπουργείο Παιδείας

Εκπαίδευση: 6.205 συνταξιοδοτήσεις το 2026 – Το 44% των αποχωρήσεων του Δημοσίου προέρχεται από το υπουργείο Παιδείας

Αυξημένες κατά 613 οι συνταξιοδοτήσεις στο υπουργείο Παιδείας σε σχέση με το 2025 – Αντίθετη πορεία από τη συνολική εικόνα ...
Ειδοποιήσεις σε κινητό τηλέφωνο

ΟΛΜΕ: «Σταγόνα στον ωκεανό» οι προσλήψεις της Γ΄ φάσης – Ζητά άμεσα Δ΄ φάση και κάλυψη όλων των κενών

 Η κοροϊδία με τις προσλήψεις αναπληρωτών δεν έχει τέλος! Σταγόνα στον ωκεανό οι προσλήψεις της Γ΄ φάσης – Να καλυφθούν ...
Δάσκαλος με χρήματα και απορίες

Απεργία 25 Νοεμβρίου: Επαναφορά 13ου και 14ου μισθού, αυξήσεις και μαζικοί διορισμοί

ΤΕΤΑΡΤΗ 25 ΝΟΕΜΒΡΗ – ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΠΑΝΔΗΜΟΣΙΟΫΠΑΛΛΗΛΙΚΗ ΑΠΕΡΓΙΑ! Ανακοίνωση της ΟΛΜΕ Δώστε λεφτά για μισθούς, Υγεία, στέγη και Παιδεία! Όλοι – ...
Πληρωμές e-ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ: Ποιοι θα πληρωθούν από τις 23 έως τις 27 Νοεμβρίου – Αναλυτικά τα ποσά και οι δικαιούχοι

Πληρωμές e-ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ: Ποιοι θα πληρωθούν από τις 23 έως τις 27 Νοεμβρίου – Αναλυτικά τα ποσά και οι δικαιούχοι

Συνολικά 2,516 δισ. ευρώ θα καταβληθούν σε 4.359.620 δικαιούχους κατά την περίοδο από τη Δευτέρα 23 έως και την Παρασκευή ...
ΚΥΣΔΕ: Όλες οι αποφάσεις της συνεδρίασης της 20ής Νοεμβρίου – Τι εγκρίθηκε για παραιτήσεις, αποσπάσεις και μεταθέσεις εκπαιδευτικών

ΚΥΣΔΕ: Όλες οι αποφάσεις της συνεδρίασης της 20ής Νοεμβρίου – Τι εγκρίθηκε για παραιτήσεις, αποσπάσεις και μεταθέσεις εκπαιδευτικών

Σημαντικά υπηρεσιακά ζητήματα που αφορούν εκπαιδευτικούς της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης εξετάστηκαν στη συνεδρίαση του Κεντρικού Υπηρεσιακού Συμβουλίου Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (ΚΥΣΔΕ), η ...
Εικονίδιο καμπάνας σε μπλε φόντο

ΠΥΣΠΕ Α΄ Αθήνας: Τι αποφασίστηκε για αναπληρωτές, μεταπτυχιακά, προϋπηρεσία και άδειες ιδιωτικού έργου

ΠΥΣΠΕ Α΄ Αθήνας: Όλες οι αποφάσεις της 72ης συνεδρίασης – Τι εγκρίθηκε για μόνιμους και αναπληρωτές εκπαιδευτικούς Πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή ...
Κύλιση στην κορυφή