ΣτΕ: Απορρίφθηκε η επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού στο Δημόσιο – Τι αναφέρει η απόφαση 1201/2026
Το πλήρες σκεπτικό του Συμβουλίου της Επικρατείας και η σημαντική μειοψηφία των έξι Συμβούλων για την ισότητα δημοσίων και ιδιωτικών υπαλλήλων
Δημοσιεύθηκε το πλήρες κείμενο της απόφασης 1201/2026 του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα για την επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού στους εργαζομένους του Δημοσίου.
Η απόφαση επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για τα δώρα Χριστουγέννων, Πάσχα και αδείας, καθώς το ΣτΕ, σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης, κρίνει για ακόμη μία φορά συνταγματική την κατάργησή τους, όπως είχε αποφανθεί και στο παρελθόν.
Τι έκρινε το ΣτΕ
Στο σκεπτικό της απόφασης εξετάζεται, μεταξύ άλλων, κατά πόσο οι σημερινές δημοσιονομικές συνθήκες θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν διαφορετική αντιμετώπιση από αυτή που ίσχυσε κατά την περίοδο των δημοσιονομικών περιορισμών.
Παρά το γεγονός ότι οι οικονομικές συνθήκες της χώρας έχουν μεταβληθεί, η πλειοψηφία του ΣτΕ δεν έκρινε ότι αυτό από μόνο του δημιουργεί υποχρέωση για την επαναφορά των καταργημένων επιδομάτων.
Παράλληλα, στο σκεπτικό λαμβάνεται υπόψη και η μεταβολή του τρόπου με τον οποίο χορηγούνται οι μισθολογικές αυξήσεις στο Δημόσιο. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον ν. 5045, στο πλαίσιο του οποίου προβλέφθηκαν μισθολογικές παρεμβάσεις, μεταξύ άλλων και αύξηση ύψους 70 ευρώ.
Με βάση αυτή τη συλλογιστική, η κατάργηση των δώρων δεν θεωρείται ότι καθιστά πλέον το μισθολογικό καθεστώς των δημοσίων υπαλλήλων αντισυνταγματικό. Νέο μισθολόγιο ιδιωτικών εκπαιδευτικών 2026 με δύο αυξήσεις – Παραδείγματα
Η σύγκριση Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα
Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της υπόθεσης αφορά την αρχή της ισότητας και το κατά πόσο οι δημόσιοι υπάλληλοι βρίσκονται σε ουσιωδώς ίδια κατάσταση με τους εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα ως προς την καταβολή των δώρων.
Η πλειοψηφία του ΣτΕ δεν υιοθέτησε την άποψη ότι η ύπαρξη των δώρων στον ιδιωτικό τομέα δημιουργεί αυτομάτως υποχρέωση αντίστοιχης παροχής και στο Δημόσιο.
Στο σκεπτικό συνεκτιμώνται οι διαφορές μεταξύ των δύο εργασιακών καθεστώτων, όπως η μονιμότητα και το διαφορετικό υπηρεσιακό πλαίσιο των δημοσίων υπαλλήλων.
Η σημαντική μειοψηφία των έξι Συμβούλων
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει, ωστόσο, η άποψη που διατυπώθηκε από έξι Συμβούλους της Επικρατείας, τους Β. Αραβαντινό, Β. Ραφτοπούλου, Δ. Μακρή, Α. Ρωξάνα, Ο. Σπαχή και Α. Ασημακόπουλο.
Η μειοψηφία διαφοροποιείται ουσιαστικά από την πλειοψηφία ως προς το κριτήριο με το οποίο πρέπει να γίνει η σύγκριση μεταξύ δημοσίων και ιδιωτικών υπαλλήλων.
Όπως επισημαίνεται, το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι αν συνολικά το καθεστώς του δημοσίου υπαλλήλου είναι ίδιο με εκείνο ενός εργαζομένου στον ιδιωτικό τομέα. Το ερώτημα είναι ποια ανάγκη εξυπηρετούν τα συγκεκριμένα επιδόματα.
Και σύμφωνα με τη συγκεκριμένη άποψη, τα δώρα Χριστουγέννων, Πάσχα και αδείας δεν συνδέονται με τη μονιμότητα, την υπηρεσιακή εξέλιξη ή άλλα χαρακτηριστικά της δημοσιοϋπαλληλικής σχέσης.
Αντίθετα, συνδέονται με κοινωνικοοικονομικές ανάγκες, όπως οι αυξημένες ανάγκες κατανάλωσης κατά τις εορταστικές περιόδους και την περίοδο της θερινής άδειας.
«Οι ανάγκες αυτές είναι κοινές για όλους τους εργαζομένους»
Με βάση τη συλλογιστική της μειοψηφίας, οι συγκεκριμένες ανάγκες αφορούν τους εργαζομένους ανεξάρτητα από το εάν εργοδότης τους είναι το Δημόσιο ή ιδιώτης.
Η κοινωνικοοικονομική συνθήκη που συνδέεται με τις συγκεκριμένες παροχές, όπως αναφέρεται στη σχετική νομική ανάλυση της ΑΔΕΔΥ, «παρέμεινε και παραμένει αμετάβλητη» και δεν εξαρτάται από το εργασιακό καθεστώς.
Κατά συνέπεια, η μειοψηφία θεωρεί ότι ως προς τη συγκεκριμένη ανάγκη που καλύπτουν τα δώρα, δημόσιοι και ιδιωτικοί υπάλληλοι βρίσκονται σε ουσιωδώς όμοια κατάσταση.
Από αυτή τη διαπίστωση προκύπτει, σύμφωνα με τη μειοψηφία, ότι η μη πρόβλεψη αντίστοιχων παροχών για τους δημοσίους υπαλλήλους προσκρούει στην αρχή της ισότητας του άρθρου 4 παρ. 1 του Συντάγματος και μπορεί να δικαιολογήσει την επεκτατική εφαρμογή των σχετικών διατάξεων του εργατικού δικαίου, μέσα στα όρια του σχετικού αιτήματος.
Πότε και Πώς Αλλάζει το Μισθολογικό Κλιμάκιο (Μ.Κ) των Εκπαιδευτικών
Πολιτική και όχι μόνο δικαστική η επόμενη συζήτηση
Η νέα απόφαση του ΣτΕ κλείνει, σε αυτή τη φάση, τον δικαστικό δρόμο για την επαναφορά των δώρων με τον τρόπο που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου.
Ωστόσο, το ζήτημα παραμένει έντονα παρόν στο δημόσιο διάλογο. Η διαφορετική προσέγγιση της μειοψηφίας των έξι Συμβούλων καταδεικνύει ότι υπάρχουν σημαντικές νομικές απόψεις ως προς την εφαρμογή της αρχής της ισότητας και τη σύγκριση των εργαζομένων στους δύο τομείς.
Από την πλευρά των εργαζομένων και της ΑΔΕΔΥ, η απόφαση αναμένεται να τροφοδοτήσει εκ νέου τη συζήτηση για την ανάγκη πολιτικής παρέμβασης.
Το βασικό ερώτημα πλέον είναι εάν θα υπάρξει πολιτική απόφαση για την επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού, ανεξάρτητα από τη δικαστική κρίση.
Η σημερινή κυβέρνηση έχει μέχρι σήμερα απορρίψει την επαναφορά των δώρων στην παλιά τους μορφή, υποστηρίζοντας ότι η μισθολογική πολιτική στο Δημόσιο έχει αλλάξει και ότι οι αυξήσεις στους δημοσίους υπαλλήλους πραγματοποιούνται μέσα από διαφορετικό μηχανισμό.
Έτσι, η απόφαση 1201/2026 του ΣτΕ αναμένεται να αποτελέσει ένα ακόμη σημείο αναφοράς στην πολιτική αντιπαράθεση για τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων και το αίτημα για επαναφορά των δώρων. Πότε και Πώς Αλλάζει το Μισθολογικό Κλιμάκιο (Μ.Κ) των Εκπαιδευτικών
