1η θέση στην κατηγορία «Καλύτερη Νέα Ιδέα» για την πρόταση που αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη στη διαχείριση της γνώσης των δημόσιων υπηρεσιών
Μια σημαντική διάκριση για τη Δημόσια Διοίκηση και τον χώρο της εκπαίδευσης σημειώθηκε στα Βραβεία Ψηφιακής Διακυβέρνησης 2024, καθώς ο Ανδρέας Πέττας, Προϊστάμενος του Τμήματος Δ΄ Πληροφορικής και Νέων Τεχνολογιών της Περιφερειακής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης Δυτικής Ελλάδας και μέλος του ΣΥΠΥΥΠ, κατέκτησε την 1η θέση στην κατηγορία «Καλύτερη Νέα Ιδέα», στον τομέα «Παιδεία – Πολιτισμός – Αθλητισμός».
Η πρότασή του, με τίτλο «Αλκίνοος: Ο AI νους και η σημασιολογική μνήμη των υπηρεσιών», ξεχώρισε ανάμεσα στις καινοτόμες προτάσεις της Δημόσιας Διοίκησης, αναδεικνύοντας τις δυνατότητες που προσφέρει η Τεχνητή Νοημοσύνη στην καθημερινή λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών.
Η επίσημη απονομή πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2026, στο Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, παρουσία της πολιτικής ηγεσίας και στελεχών της Δημόσιας Διοίκησης.
«Αλκίνοος»: Από την αναζήτηση εγγράφων στην αναζήτηση γνώσης
Οι δημόσιες υπηρεσίες διαχειρίζονται καθημερινά έναν τεράστιο όγκο πληροφοριών: νόμους, εγκυκλίους, υπουργικές αποφάσεις, οδηγίες, υπηρεσιακά έγγραφα και αλληλογραφία.
Παρότι όλη αυτή η πληροφορία αποτελεί ένα πολύτιμο απόθεμα γνώσης, συχνά παραμένει κατακερματισμένη σε μεγάλο αριθμό αρχείων. Η αναζήτηση μέσω απλών λέξεων-κλειδιών δεν είναι πάντα αρκετή, καθώς ο υπάλληλος μπορεί να γνωρίζει τι ακριβώς αναζητά, χωρίς όμως να γνωρίζει σε ποιο έγγραφο βρίσκεται ή με ποια ακριβώς διατύπωση έχει καταγραφεί.
Σε αυτή την ανάγκη επιχειρεί να δώσει λύση ο «Αλκίνοος».
Το σύστημα αξιοποιεί Τεχνητή Νοημοσύνη και τη μεθοδολογία Retrieval-Augmented Generation (RAG), επιτρέποντας την αναζήτηση μέσα στο περιεχόμενο των εγγράφων με βάση το νόημα και τη σημασιολογική σχέση των πληροφοριών και όχι μόνο την παρουσία συγκεκριμένων λέξεων.
Έτσι, αντί ο υπάλληλος να χρειάζεται να εντοπίσει χειροκίνητα, ανάμεσα σε εκατοντάδες ή χιλιάδες έγγραφα, εκείνο που πιθανόν περιέχει την απάντηση, μπορεί να διατυπώσει το ερώτημά του σε φυσική γλώσσα.
Ο «Αλκίνοος» αναζητά τα σχετικά σημεία στη διαθέσιμη βάση γνώσης και τα παρουσιάζει με τρόπο που διευκολύνει την αξιοποίηση της πληροφορίας.
Τι είναι η «σημασιολογική μνήμη» μιας υπηρεσίας
Κεντρική ιδέα της πρότασης είναι η μετατροπή της συσσωρευμένης πληροφορίας μιας υπηρεσίας σε μια ψηφιακή μνήμη γνώσης.
Μια δημόσια υπηρεσία μπορεί να διαθέτει χιλιάδες έγγραφα και να έχει συγκεντρώσει σημαντική εμπειρία και τεχνογνωσία πολλών ετών. Η γνώση αυτή, ωστόσο, δεν είναι πάντα εύκολα προσβάσιμη.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο όταν αλλάζουν στελέχη, όταν ένας υπάλληλος αναλαμβάνει νέα καθήκοντα ή όταν απαιτείται άμεση αναζήτηση παλαιότερων αποφάσεων, διαδικασιών και οδηγιών.
Ο «Αλκίνοος» φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως ένα ψηφιακό επίπεδο πάνω από το σύνολο αυτής της πληροφορίας, επιτρέποντας στον εργαζόμενο να αναζητά τη γνώση της υπηρεσίας με φυσικό και αποτελεσματικό τρόπο.
Με αυτόν τον τρόπο, η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση, ανάκτηση και αξιοποίηση της υπηρεσιακής γνώσης, ανεξάρτητα από το ποιος υπάλληλος γνωρίζει πού βρίσκεται ένα συγκεκριμένο έγγραφο.
Γιατί έχει σημασία η τεχνολογία RAG
Η αξιοποίηση της μεθοδολογίας RAG διαφοροποιεί την προσέγγιση του «Αλκίνοου» από ένα γενικό σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης.
Στόχος δεν είναι να λειτουργεί απλώς ως ένα γενικό chatbot. Η λογική του συστήματος είναι να αναζητά πρώτα πληροφορίες μέσα στην επιλεγμένη γνώση της υπηρεσίας και στη συνέχεια να χρησιμοποιεί τις πληροφορίες αυτές για τη διαμόρφωση της απάντησης.
Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να προσαρμοστεί σε διαφορετικά περιβάλλοντα και διαφορετικά σύνολα εγγράφων, δίνοντας τη δυνατότητα σε κάθε υπηρεσία να δημιουργήσει τη δική της ψηφιακή βάση γνώσης.
Ανοιχτός κώδικας και τοπική εγκατάσταση
Ιδιαίτερη σημασία στην πρόταση έχει και η επιλογή τεχνολογιών ανοιχτού κώδικα, καθώς και η δυνατότητα τοπικής εγκατάστασης του συστήματος.
Η προσέγγιση αυτή μπορεί να προσφέρει στις δημόσιες υπηρεσίες μεγαλύτερο έλεγχο της υποδομής και των δεδομένων τους, δυνατότητα προσαρμογής στις ιδιαίτερες ανάγκες τους και περιορισμό της εξάρτησης από κλειστές εμπορικές πλατφόρμες.
Παράλληλα, δημιουργείται η προοπτική ανάπτυξης αντίστοιχων εφαρμογών σε διαφορετικούς δημόσιους φορείς, χωρίς να χρειάζεται κάθε φορά να δημιουργείται μια νέα λύση από μηδενική βάση.
Εγχειρίδιο: «Ενσωματώνοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση»
Νέα Εφαρμογή για τον Υπολογισμό μισθού και εισφορών δημοσίων υπαλλήλων
Μια διάκριση που αναδεικνύει τη δυναμική των εργαζομένων
Η συγκεκριμένη βράβευση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αναδεικνύει τις δυνατότητες των ίδιων των εργαζομένων της Δημόσιας Διοίκησης να αξιοποιούν τις σύγχρονες τεχνολογίες και να αναπτύσσουν λύσεις για πραγματικά προβλήματα της καθημερινής εργασίας.
Η διάκριση του Ανδρέα Πέττα αποτελεί αναγνώριση της προσπάθειας ενός εργαζομένου της Περιφερειακής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης Δυτικής Ελλάδας να μετατρέψει ένα υπαρκτό υπηρεσιακό πρόβλημα σε μια σύγχρονη τεχνολογική πρόταση.
Παράλληλα, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα των δυνατοτήτων που μπορούν να προκύψουν όταν η γνώση, η εμπειρία και η δημιουργικότητα των εργαζομένων συνδυάζονται με τις δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Ο ΣΥΠΥΥΠ συγχαίρει θερμά τον Ανδρέα Πέττα για τη σημαντική αυτή διάκριση και εκφράζει την ευχή η ιδέα του «Αλκίνοου» να αποτελέσει αφετηρία για ακόμη περισσότερες προσπάθειες αξιοποίησης της Τεχνητής Νοημοσύνης και των σύγχρονων τεχνολογιών προς όφελος των εργαζομένων και της Δημόσιας Διοίκησης.
