Σχολείο χωρίς στερεότυπα – Έμφυλες διακρίσεις στην εκπαίδευση & στα σχολικά μυθιστορήματα

Σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε σχολεία της Αγγλίας, παρατηρήθηκε ότι το μεγαλύτερο μέρος των μυθιστορημάτων που διαβάζουν τα παιδιά στο σχολείο έχουν άντρες πρωταγωνιστές. 

Στο 82% των σχολικών μυθιστορημάτων πρωταγωνιστούν άντρες

Φαίνεται ότι η λογοτεχνία που προτείνεται στα σχολεία δεν υπηρετεί τελικά τις αρχές της έμφυλης ισότητας, με αποτέλεσμα να διευρύνει το χάσμα ανάμεσα στα φύλα. Έτσι, το 77% των σχολείων προτείνει στα παιδιά μόνο 1 βιβλίο το χρόνο από γυναίκα συγγραφέα, ενώ τα ποσοστά φαίνεται να μικραίνουν συνεχώς.

77% των σχολικών βιβλίων είναι γραμμένα από άντρες λογοτέχνες

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, το 77% των σχολείων στη Βρετανία, στο πλαίσιο των μαθημάτων λογοτεχνίας, διδάσκουν στους μαθητές μόνο ένα ή ακόμα και κανένα βιβλίο γραμμένο από γυναίκες συγγραφείς. Μάλιστα, από αυτό το ποσοστό τουλάχιστον το 40% είναι σχεδόν βέβαιο ότι δεν διδάσκουν καθόλου γυναίκες λογοτέχνιδες.

Η τάση αυτή φαίνεται να οφείλεται σε δύο κύριους λόγους:

  • Πατριαρχικά πρότυπα σε σχέση με τους έμφυλους ρόλους
  • Χαμηλά ποσοστά ανάγνωσης μεταξύ των αγοριών

Πατριαρχικά πρότυπα

Σίγουρα, ένας λόγος για τον οποίο οι γυναίκες συγγραφείς δεν εκπροσωπούνται επαρκώς στις σχολικές αίθουσες, σχετίζεται με πατριαρχικά πρότυπα και υπολείμματα των παραδοσιακών έμφυλων ρόλων που έχουν διατηρηθεί μέχρι και σήμερα.

Ιστορικά, οι γυναίκες δεν είχαν συχνά το δικαίωμα να συμμετάσχουν στη δημόσια ζωή και να δημιουργήσουν, αφού σκοπός της ζωής τους έπρεπε -θεωρητικά- να είναι μόνο η οικογένεια και η ανατροφή των παιδιών τους.

Όσο περνάνε τα χρόνια, αυτό το πρότυπο αποδυναμώνεται όλο και περισσότερο αφού οι γυναίκες έχουν αγωνιστεί και έχουν καταφέρει να κατοχυρώσουν σημαντικά δικαιώματα. Ωστόσο, ακόμα και στο χώρο της εκπαίδευσης ή της λογοτεχνίας, συνεχίζει να επικρατεί, έστω και ασυνείδητα, η άποψη ότι συχνά οι άντρες συγγραφείς είναι καλύτεροι και πιο σπουδαίοι από ό,τι οι γυναίκες.

Τα αγόρια δεν διαβάζουν πολλά βιβλία

Άλλη μία άποψη που υποστηρίχθηκε στη βρετανική έρευνα, μέσα από τις απαντήσεις των δασκάλων, είναι ότι επιλέγονται περισσότερα βιβλία γραμμένα από άντρες συγγραφείς γιατί τα αγόρια δεν είναι συνήθως διατεθειμένα να διαβάσουν κείμενα από γυναίκες λογοτέχνιδες.

Με άλλα λόγια, οι εκπαιδευτικοί θεωρούν ότι οι άντρες συγγραφείς αναφέρονται σε ζητήματα που απασχολούν περισσότερο τα αγόρια, σε σχέση με τις γυναίκες, και ότι, εφόσον τα κορίτσια διαβάζουν ούτως ή άλλως περισσότερο, είναι πιο αποτελεσματικό να γίνεται η επιλογή των μυθιστορημάτων με βάση τις προτιμήσεις των αγοριών.

Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά μια καθηγήτρια Αγγλικών που συμμετείχε στην έρευνα, “έπρεπε να διαλέξουμε κείμενα με άντρες πρωταγωνιστές γιατί αυτά θα ενδιαφέρουν περισσότερο τα αγόρια, τα οποία γενικά δεν διαβάζουν εύκολα βιβλία”.

Σχολείο χωρίς στερεότυπα

99% των σχολικών θεατρικών έργων είναι γραμμένα από άντρες συγγραφείς 

Όπως προέκυψε από την έρευνα, το 99% των θεατρικών έργων που διδάσκονται στο σχολείο (δηλαδή σαν να λέμε όλα) και στα οποία συμμετέχουν μαθητές και μαθήτριες, δεν έχουν γραφτεί από γυναίκες συγγραφείς.

Παρόλο που υπάρχουν πολλά θεατρικά κείμενα που έχουν δημιουργηθεί από γυναίκες, τα σχολεία στην Αγγλία (κατά πάσα πιθανότητα και στην Ελλάδα), επιλέγουν να προωθούν παραστάσεις που έχουν κάνει άντρες.

Φυσικά και σε καμία περίπτωση ο στόχος δεν είναι να υποτιμήσουμε τα θεατρικά κείμενα των ανδρών. Το ζήτημα είναι να συμπεριληφθούν στις σχολικές τάξεις και περισσότερα από τα εξαιρετικά κείμενα που έχουν εμπνευστεί  γυναίκες συγγραφείς και λογοτέχνες.

Αν είστε εκπαιδευτικός και έχετε αντίστοιχες εμπειρίες ή παραδείγματα να μοιραστείτε, μας ενδιαφέρει πολύ να τα διαβάσουμε.

68% των υποχρεωτικών σχολικών κειμένων είναι γραμμένα από άντρες συγγραφείς

Στη βρετανική έρευνα παρατηρήθηκε επίσης ότι δεν είναι μόνο οι επιλογές του εκάστοτε σχολείου μη συμπεριληπτικές ως προς τις γυναίκες, αλλά ότι και το ίδιο το κράτος ενισχύει συχνά την έμφυλη ανισότητα στις σχολικές τάξεις.

Συγκεκριμένα, το 68% των υποχρεωτικών σχολικών κειμένων στην Αγγλία προέρχονται από άντρες συγγραφείς, ενώ αντίστοιχα μόλις το 57% φαίνεται να έχουν γραφτεί από γυναίκες λογοτέχνιδες.

Οι εκπαιδευτικοί, φύλακες της γνώσης 

Όπως αναφέρεται και στην έρευνα, η προτίμηση των αγοριών για ιστορίες σχετικά με το φύλο τους δεν προκύπτει από κάποια βιολογική επιταγή.

Το πρόβλημα δεν είναι ότι τα αγόρια ενδιαφέρονται περισσότερο για ιστορίες που αφορούν άντρες πρωταγωνιστές. Το ζήτημα εμφανίζεται όταν το σχολείο, όπως αποδεικνύεται και από τα αποτελέσματα της έρευνας, δεν προωθεί τη λογική ότι οι μαθητές χρειάζεται να διαβάζουν ιστορίες ανθρώπων με διαφορετικά χαρακτηριστικά.

Μόνο με αυτό τον τρόπο τα παιδιά από μικρή ηλικία θα μάθουν να σέβονται τη διαφορετικότητα και να κατανοήσουν καλύτερα ότι όλοι οι άνθρωποι, ανεξαιρέτως του φύλου τους, πρέπει να αντιμετωπίζονται με ίσους όρους. Μόνο έτσι θα αλλάξει ο κόσμος που ζούμε και θα γίνει ένα ασφαλέστερο μέρος για να αναπτυχθούν ελεύθερα όλα τα άτομα.

Εκπαιδευτική ρομποτική στα σχολεία: Πολλαπλά τα οφέλη από την εφαρμογή της

Ένα πολύ ενδιαφέρον πείραμα για το πόσα παιδικά βιβλία περιλαμβάνουν γυναίκες πρωταγωνίστριες ή, έστω, γυναικείους, ενεργούς χαρακτήρες.

Εξετάσεις ελληνικής ιθαγένειας: 4.778 υποψήφιοι συμμετείχαν – Έως τις 9 Δεκεμβρίου τα αποτελέσματα

Εξετάσεις ελληνικής ιθαγένειας: 4.778 υποψήφιοι συμμετείχαν – Έως τις 9 Δεκεμβρίου τα αποτελέσματα

Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026 οι εξετάσεις για την απόκτηση του Πιστοποιητικού Επάρκειας Γνώσεων για Πολιτογράφηση (Π.Ε.Γ.Π.), ...
Χρήματα σε ευρώ, χέρια κρατούν

Παράταση έως και 23 Νοεμβρίου των αιτήσεων στο πρόγραμμα παροχής χρηματικών βραβείων – Υποτροφιών σε επιτυχόντες/ούσες μαθητές/τριες στις Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026

Ο Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ) ενημερώνει ότι η προθεσμία υποβολής αιτήσεων στο πρόγραμμα παροχής χρηματικών βραβείων – ...
/ / ΟΠΕΚΑ, Υποτροφιών
Μέσα κοινωνικής δικτύωσης και επικοινωνία

Παράταση έως και την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026 και ώρα 14.00 για τις αιτήσεις κατ’ εξαίρεση μετεγγραφών/μετακινήσεων

Το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων & Αθλητισμού ενημερώνει τους ενδιαφερόμενους φοιτητές που φοιτούν σε πρόγραμμα σπουδών πρώτου κύκλου για τη λήψη ...
Οδηγός ΑΣΕΠ Εκπαιδευτικών

ΑΣΕΠ: Εκτός λειτουργίας το τηλεφωνικό κέντρο από 17 έως 19 Νοεμβρίου – Πώς θα εξυπηρετούνται οι υποψήφιοι

Το Ανώτατο Συμβούλιο Επιλογής Προσωπικού (ΑΣΕΠ) ενημερώνει τους υποψηφίους ότι το τηλεφωνικό του κέντρο δεν θα είναι διαθέσιμο για τρεις ...
/ / ΑΣΕΠ, ΑΣΕΠ
Εικονίδιο καμπάνας σε μπλε φόντο

Τι θα εξετάσει το ΚΥΣΔΕ στις 20/11 – Αποσπάσεις, μεταθέσεις και παραιτήσεις εκπαιδευτικών στην ατζέντα της συνεδρίασης

Η συνεδρίαση του ΚΥΣΔΕ έχει προγραμματιστεί για την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου, με 11 θέματα στην ημερήσια διάταξη. Αναλυτικά η ενημέρωση ...
Υπουργείο Παιδείας

Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για προεπιλογή εκπαιδευτικών για την κάλυψη με απόσπαση θέσης Αναπληρωτή Διευθυντή Πρωτοβάθμιου Κύκλου στο Ευρωπαϊκό Σχολείο Φρανκφούρτης, από το σχολικό έτος 2027-2028

Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για προεπιλογή εκπαιδευτικών για την κάλυψη με απόσπαση θέσης Αναπληρωτή Διευθυντή Πρωτοβάθμιου Κύκλου στο Ευρωπαϊκό Σχολείο Φρανκφούρτης, ...
Δημόσιο

Δημόσιο: Ισχύει το όριο των 67 ετών για όλους; Ερωτήματα για τον Υπηρεσιακό Γραμματέα του Υπουργείου Παιδείας

Τέσσερις συνδικαλιστικές οργανώσεις ζητούν εξηγήσεις από την κυβέρνηση για την ανανέωση της θητείας του Ιωάννη Βλάσση, θέτοντας ζητήματα ισονομίας, νομιμότητας ...
Fake News: 9 τρόποι για να αναγνωρίζουμε τις ψευδείς ειδήσεις – Πώς επηρεάζουν τη μνήμη και την κρίση μας

Fake News: 9 τρόποι για να αναγνωρίζουμε τις ψευδείς ειδήσεις – Πώς επηρεάζουν τη μνήμη και την κρίση μας

Η παραπληροφόρηση στο διαδίκτυο αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης εποχής. Με την ταχύτητα που διαδίδονται οι πληροφορίες ...
Ενισχυτικής Διδασκαλίας Γυμνασίου

Εγκύκλιος έναρξης της Ενισχυτικής Διδασκαλίας Γυμνασίου για το σχολικό έτος 2026-2027

Εγκύκλιος έναρξης της Ενισχυτικής Διδασκαλίας Γυμνασίου για το σχολικό έτος 2026-2027 στο Πλαίσιο της Πράξης «Ενισχυτική Διδασκαλία στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, ...
Ειδοποιήσεις σε κινητό τηλέφωνο

Πρόσληψη αναπληρωτών μειωμένου ωραρίου και ωρομισθίων εκπαιδευτικών για την πλήρωση κενών θέσεων σε τμήματα Ενισχυτικής Διδασκαλίας Ειδικών Μαθημάτων για το σχολικό έτος 2026-2027

Πρόσληψη αναπληρωτών μειωμένου ωραρίου και ωρομισθίων εκπαιδευτικών για την πλήρωση κενών θέσεων σε τμήματα Ενισχυτικής Διδασκαλίας Ειδικών Μαθημάτων για το ...
Τα παιδιά δεν χρειάζεται να είναι εξαιρετικά - Aπλά χρειάζεται να είναι ευτυχισμένα!

Τα παιδιά δεν χρειάζεται να είναι εξαιρετικά – Aπλά χρειάζεται να είναι ευτυχισμένα!

Τα παιδιά δεν χρειάζεται να είναι εξαιρετικά - απλά χρειάζεται να είναι ευτυχισμένα! Σε κάθε συνάντηση γονέων/κηδεμόνων για τους βαθμούς, ...
Κύλιση στην κορυφή