Η τεχνολογική πρόοδος, η Τεχνητή Νοημοσύνη και ο κίνδυνος της τεχνοκρατικής αλαζονείας
Του John D. Pappas, πτυχιούχου Επιστήμης Υπολογιστών του Columbia University
Μπορεί η τεχνολογική εξειδίκευση να προσφέρει απαντήσεις σε όλα τα προβλήματα της ανθρωπότητας; Το ερώτημα γίνεται ολοένα πιο επίκαιρο στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς ορισμένοι τεχνολογικοί ηγέτες εμφανίζονται να αντιμετωπίζουν την κοινωνία ως ένα σύστημα που μπορεί να ανασχεδιαστεί με τη βοήθεια αλγορίθμων.
Στο άρθρο του, ο John D. Pappas προειδοποιεί για τον κίνδυνο η τεχνική γνώση να μετατραπεί σε αξίωση συνολικής κοινωνικής και πολιτικής αυθεντίας. Όπως ένας γιατρός ή ένας εκπαιδευτικός μπορεί να υπερεκτιμήσει την κρίση του πέρα από το αντικείμενό του, έτσι και ένας προγραμματιστής μπορεί να θεωρήσει ότι η ικανότητά του να επιλύει σύνθετα ψηφιακά προβλήματα τού δίνει τη δυνατότητα να «διορθώσει» και την ανθρώπινη κοινωνία.
Εγχειρίδιο: «Ενσωματώνοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση»
Νέα Εφαρμογή για τον Υπολογισμό μισθού και εισφορών δημοσίων υπαλλήλων
Η διαφορά, ωστόσο, είναι ουσιαστική. Ένα σφάλμα στον κώδικα μπορεί συχνά να εντοπιστεί και να διορθωθεί. Οι κοινωνίες, αντίθετα, αποτελούνται από ανθρώπους με διαφορετικές ανάγκες, αξίες και δικαιώματα. Οι κοινωνικές συγκρούσεις δεν αποτελούν απλώς τεχνικά προβλήματα, ενώ η διαφωνία δεν είναι σφάλμα που πρέπει να εξαλειφθεί.
Ο συγγραφέας συνδέει αυτή τη νοοτροπία με τον «Φρανκενστάιν» της Μαίρης Σέλλεϋ, όπου η φιλοδοξία του δημιουργού προηγείται της συνειδητοποίησης των ευθυνών απέναντι στο δημιούργημά του. Αντίστοιχα, η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης εγείρει ερωτήματα όχι μόνο για τις δυνατότητες της τεχνολογίας, αλλά και για το ποιος ελέγχει τις εφαρμογές της και ποιος λογοδοτεί για τις συνέπειές τους.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η αντίληψη ότι οι αλγόριθμοι είναι απόλυτα αντικειμενικοί επειδή βασίζονται σε μαθηματικά και δεδομένα. Στην πραγματικότητα, οι επιλογές σχεδιασμού και τα δεδομένα εκπαίδευσης μπορούν να ενσωματώνουν ανθρώπινες προκαταλήψεις και συγκεκριμένες ιδεολογικές παραδοχές.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο κρίσιμο όταν η Τεχνητή Νοημοσύνη επηρεάζει αποφάσεις για την εργασία, την περίθαλψη, τη δικαιοσύνη και την ενημέρωση.
Το βασικό μήνυμα του Pappas είναι σαφές: η τεχνολογική πρόοδος χρειάζεται υπευθυνότητα, ταπεινότητα και δημοκρατικό έλεγχο. Η ικανότητα δημιουργίας ισχυρών συστημάτων δεν ισοδυναμεί με καθολική γνώση της ανθρώπινης φύσης.
Η ανθρωπότητα δεν είναι ένας προβληματικός κώδικας που περιμένει τον κατάλληλο προγραμματιστή. Και η ελευθερία δεν είναι σφάλμα προς διόρθωση.
