Η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής και οι Επιπτώσεις της στην Ανώτατη Εκπαίδευση
Του Στράτου Στρατηγάκη, Μαθηματικού – Ερευνητή
Η καθιέρωση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ) το 2021 και τα τέσσερα χρόνια εφαρμογής της δημιούργησαν χιλιάδες κενές θέσεις και αποδυνάμωσαν τα πανεπιστημιακά τμήματα της επαρχίας, οδηγώντας σε σπατάλη πόρων. Η θέσπιση της ΕΒΕ αποτελεί έμμεση ομολογία του Υπουργείου Παιδείας ότι πολλοί απόφοιτοι της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης δεν έχουν το απαραίτητο γνωστικό υπόβαθρο για να φοιτήσουν στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Οι Αντιφάσεις της ΕΒΕ
Η ΕΒΕ αποκλείει υποψηφίους από τμήματα με το σκεπτικό ότι δεν είναι ικανοί για τις σπουδές αυτές, ενώ την ίδια στιγμή επιτρέπει την εισαγωγή άλλων φοιτητών σε προγράμματα σπουδών τα οποία δεν μπορούν να παρακολουθήσουν λόγω ελλιπούς προετοιμασίας σε βασικά αντικείμενα. Για παράδειγμα, οι υποψήφιοι του 4ου Επιστημονικού Πεδίου μπορούν να εισαχθούν σε τμήματα Περιβάλλοντος, παρά το γεγονός ότι δεν έχουν διδαχθεί Χημεία και Βιολογία, μαθήματα απαραίτητα για την κατανόηση του αντικειμένου.
Η Ανισοκατανομή των Φοιτητών
Η εφαρμογή της ΕΒΕ έχει οδηγήσει σε μεγάλες διαφορές στην κατανομή των φοιτητών ανά τμήμα, δημιουργώντας πανεπιστημιακές σχολές με υπερβολικά πολλούς ή εξαιρετικά λίγους φοιτητές. Το Τμήμα Μαθηματικών της Σάμου, για παράδειγμα, είχε 135 διαθέσιμες θέσεις, όμως εισήχθησαν μόλις 19 φοιτητές, με το τμήμα να διαθέτει 20 μέλη ΔΕΠ. Αντίθετα, το Τμήμα Μαθηματικών της Πάτρας είχε 231 εισακτέους και μόνο 23 μέλη ΔΕΠ, με αποτέλεσμα υπερφόρτωση και δυσκολίες στην παροχή ποιοτικής εκπαίδευσης.
Παρόμοια προβλήματα εμφανίζονται και σε άλλες σχολές, όπως η Φιλολογία και η Φυσική, όπου οι φοιτητές κατανέμονται άνισα μεταξύ των τμημάτων, δημιουργώντας συνθήκες που υπονομεύουν τη λειτουργία της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Μια ισόρροπη κατανομή των φοιτητών θα βελτίωνε σημαντικά τις συνθήκες σπουδών και την ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης. Αν, για παράδειγμα, οι φοιτητές των τμημάτων Μαθηματικών κατανέμονταν πιο ομοιόμορφα, κάθε τμήμα θα είχε περίπου 118 πρωτοετείς, με μια αναλογία φοιτητών ανά μέλος ΔΕΠ που θα πλησίαζε τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα. Αυτό θα εξασφάλιζε καλύτερες συνθήκες μάθησης, χωρίς επιπλέον κόστος για το κράτος.
Η εφαρμογή της ΕΒΕ έχει αποτύχει στον βασικό στόχο της, δημιουργώντας περισσότερα προβλήματα από όσα επιλύει. Αντί να διασφαλίζει την ποιότητα της εκπαίδευσης, οδηγεί σε άνιση κατανομή των φοιτητών, υπερφόρτωση ή αποψίλωση τμημάτων και τελικά σε κακοδιαχείριση των διαθέσιμων πόρων. Η αναθεώρηση ή κατάργησή της είναι απαραίτητη για τη βελτίωση της ελληνικής ανώτατης εκπαίδευσης.
Κενές Θέσεις, Μέλη ΔΕΠ και ΕΒΕ στις Πανελλαδικές 2024
| Τμήμα | Επιτυχόντες 2024 | Κενές θέσεις 2024 | ΕΒΕ 2024 | Μέλη ΔΕΠ | Αναλογία μελών ΔΕΠ / πρωτοετείς |
|---|---|---|---|---|---|
| Μαθηματικών (Αθήνα) | 82 | 99 | 14,58 | 37 | 2,2 |
| Μαθηματικών (Θεσσαλονίκη) | 47 | 67 | 14,58 | 24 | 2 |
| Μαθηματικών (Ιωάννινα) | 55 | 194 | 12,15 | 23 | 2,4 |
| Μαθηματικών (Καστοριά) | 16 | 82 | 9,72 | 6 | 2,7 |
| Μαθηματικών (Λαμία) | 54 | 0 | 9,72 | 10 | 5,4 |
| Μαθηματικών (Πάτρα) | 231 | 0 | 9,72 | 23 | 10 |
| Μαθηματικών (Σάμος) | 14 | 131 | 9,72 | 20 | 0,7 |
| Φιλολογίας (Αθήνα) | 231 | 62 | 12,57 | 52 | 4,4 |
| Φιλολογίας (Θεσσαλονίκη) | 184 | 5 | 11,42 | 48 | 3,8 |
| Φιλολογίας (Ιωάννινα) | 114 | 122 | 10,28 | 21 | 5,4 |
| Φιλολογίας (Καλαμάτα) | 141 | 0 | 9,14 | 15 | — |
| Φιλολογίας (Πάτρα) | 152 | 0 | 9,14 | 25 | 6,1 |
| Φιλολογίας (Ρέθυμνο) | 122 | 69 | 9,14 | 25 | 4,9 |
| Φυσικής (Αθήνα) | 93 | 64 | 14,58 | 57 | 1,6 |
| Φυσικής (Ηράκλειο) | 26 | 92 | 12,76 | 20 | 1,3 |
| Φυσικής (Θεσσαλονίκη) | 54 | 92 | 14,58 | 56 | 1 |
| Φυσικής (Ιωάννινα) | 86 | 133 | 10,94 | 33 | 2,6 |
| Φυσικής (Καβάλα) | 28 | 61 | 9,72 | 15 | 1,9 |
| Φυσικής (Λαμία) | 43 | 47 | 9,72 | 11 | 3,9 |
| Φυσικής (Πάτρα) | 69 | 124 | 12,15 | 26 | 2,7 |
Ιδιωτικά Πανεπιστήμια στην Ελλάδα και το εξωτερικό: Τι ισχύει; Μύθοι, ανακρίβειες και υπερβολές.
