Οι μισθοί δεν είναι απλώς αριθμοί σε πίνακες και διαγράμματα. Είναι ο καθρέφτης των αξιών μιας κοινωνίας, των πολιτικών της προτεραιοτήτων και του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνεται το μέλλον της. Και στην εκπαίδευση, αυτός ο καθρέφτης είναι αμείλικτος.
Η διεθνής σύγκριση των αμοιβών των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης αποκαλύπτει μια πραγματικότητα που για την Ελλάδα είναι όχι μόνο δυσάρεστη, αλλά βαθιά άδικη. Οι Έλληνες εκπαιδευτικοί καλούνται να επιτελέσουν έναν από τους πιο κρίσιμους κοινωνικούς ρόλους με αποδοχές που βρίσκονται στις τελευταίες θέσεις διεθνώς.
Μισθοί εκπαιδευτικών: Η σύγκριση που δεν επιδέχεται ωραιοποιήσεις
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά.
Ο μέσος ετήσιος μισθός δασκάλου πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης:
στη Γερμανία ξεπερνά τις 78.000 ευρώ,
στην Αυστραλία υπερβαίνει τις 63.000 ευρώ,
στις ΗΠΑ αγγίζει τις 58.000 ευρώ.
Στην Ευρώπη, η εικόνα παραμένει σαφώς ευνοϊκότερη σε σχέση με την Ελλάδα:
στη Σκωτία οι αποδοχές ξεπερνούν τις 53.000 ευρώ,
στην Πορτογαλία τις 50.000 ευρώ,
ενώ ο μέσος όρος 34 χωρών ξεπερνά τις 49.000 ευρώ.
Ακολουθούν:
η Αγγλία με πάνω από 46.500 ευρώ,
η Γαλλία με περισσότερα από 44.500 ευρώ,
και η Ιταλία με αποδοχές άνω των 42.000 ευρώ.
Αντίθετα, στην Ελλάδα, ο μέσος ετήσιος μισθός του εκπαιδευτικού δεν ξεπερνά τις 26.500 ευρώ.
Η απόσταση αυτή δεν είναι απλώς λογιστική. Είναι κοινωνική ανισότητα.
Κι όμως, παρά αυτή την πραγματικότητα, οι Έλληνες εκπαιδευτικοί στηρίζουν καθημερινά το δημόσιο σχολείο με επαγγελματισμό, ευθύνη και αφοσίωση. Σε τάξεις συχνά υπερπλήρεις, με ελλείψεις σε υποδομές και μέσα, καλούνται να αναλάβουν πολλαπλούς ρόλους: παιδαγωγοί, ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί, πρότυπα ζωής.
Επενδύουν προσωπικό χρόνο, οικονομικούς πόρους και συναισθηματική ενέργεια για να κρατήσουν όρθιο το σχολείο, ακόμη και όταν η Πολιτεία τούς αντιμετωπίζει περισσότερο ως κόστος παρά ως επένδυση.
Η χαμηλή αμοιβή δεν πλήττει μόνο τον ίδιο τον εκπαιδευτικό. Πλήττει το σύνολο του εκπαιδευτικού συστήματος. Δημιουργεί επαγγελματική ανασφάλεια, οδηγεί σε εξουθένωση, αποθαρρύνει νέους επιστήμονες από το να επιλέξουν το λειτούργημα και ενισχύει τη φυγή στο εξωτερικό.
Όταν άλλες χώρες επενδύουν συνειδητά στην εκπαίδευση μέσω αξιοπρεπών μισθών, η Ελλάδα κινδυνεύει να στερηθεί το πιο πολύτιμο κεφάλαιό της: το ανθρώπινο δυναμικό που διαμορφώνει τις επόμενες γενιές.
Οι χώρες που αμείβουν καλύτερα τους εκπαιδευτικούς τους δεν το κάνουν τυχαία. Αντιλαμβάνονται ότι η ποιότητα της εκπαίδευσης συνδέεται άμεσα με την κοινωνική συνοχή, την καινοτομία και την οικονομική ανάπτυξη.
Η Ελλάδα οφείλει να συγκλίνει με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και να αποκαταστήσει τη χαμένη αξιοπρέπεια του εκπαιδευτικού επαγγέλματος. Όχι ως παραχώρηση, αλλά ως στρατηγική επιλογή για το μέλλον.
Οι Έλληνες εκπαιδευτικοί αξίζουν περισσότερα από λόγια αναγνώρισης. Αξίζουν μισθούς που να αντανακλούν το έργο, την ευθύνη και τη σημασία της αποστολής τους.
Η στήριξή τους δεν είναι συντεχνιακό αίτημα. Είναι κοινωνική αναγκαιότητα.
Γιατί μια χώρα που υποτιμά τους δασκάλους της, υπονομεύει το ίδιο της το μέλλον.
